Some message for mobile if needed.
Fundacja W788
Działania stołowe / Wernisaż wystawy / Galeria Refektarz w Kartuzach

Elżbieta Jabłońska


2020|09|05 SOBOTA g~19:00


Galeria Refektarz w Kartuzach oraz Fundacja W788 zapraszają
5 września 2020 roku (sobota) o godzinie 19.00
na otwarcie wystawy Elżbiety Jabłońskiej „Działania stołowe".

Współpraca kuratorska: Emilia Orzechowska.
Nagranie i opracowanie dźwięku: Wojtek Kotwicki

Przygotowywanie posiłków jest rytuałem, który ma swoje określone zasady, kolejności i instrukcje. Jest codziennym „mikro-spektaklem”, w którym gesty rąk oraz przedmioty, w nich się znajdujące są głównymi bohaterami „sceny-stołu”. Ceremonii towarzyszą dźwięki m.in. bulgotania, skwierczenia, przelewanie, pluskania, pyrkotania, smażenia, wrzenia...
Codziennie odbywa się „premiera”.
Kuchnia staje się pracownią, w której odbywają się alchemiczne przemiany, zmieniają się konsystencje, zapachy, struktury. Krojąc, ugniatając, mieszając, gotując, piekąc, łącząc i oddzielając składniki tworzą się materie, którym nadawane się nowe sensy i znaczenia.
Z kuchni przechodzimy do jadalni (refektarza – łac. refectorium od reficere – odnawiać), gdzie przy wspólnym stole, poprzez spożywanie posiłku, doświadczamy kolejnego misterium – tajemnicy życia i nieustającego stwarzania się... na nowo.


Rok 1997 stał się początkiem działań Elżbiety Jabłońskiej o wspólnym tytule „Matka Polka prezentuje". Koncentracja na codziennych czynnościach inspirowanych sferą prywatną, a także kondycją współczesnej kobiety stała się powodem cyklu akcji Przez żołądek do serca, które zyskały również określenie Działania stołowe czy Substancja odżywcza. Podejmując świadomą rezygnację z „dzieła” artystka koncentrowała swoją aktywność na aranżacji przyjęcia, stanowiącego niekiedy samodzielną akcję, bądź będącego częścią większych realizacji. Oprócz obsługiwania wernisażowych gości, które wynikało z wewnętrznej potrzeby krzątactwa, autorka pielęgnowała szczególny moment spotkania z publicznością, jej aktywnego uczestnictwa w wernisażowym wieczorze.
W roku 2003 wprowadziła do swoich realizacji z obszaru Działań stołowych obiekt. Była to ponad naturalnej wielkości kuchnia, która zaprzeczała zasadom funkcjonalności. Przeskalowana, niewygodna i trudna w obsłudze stała się tłem działań autorki przekierowując uwagę odbiorcy z okolic stołowego menu w przestrzeń rutynowo powtarzanych czynności.
W roku 2005 na otwarciu wystawy w łódzkim Atlasie Sztuki pojawiło się 83 kelnerów roznoszących wino. Autorka po raz kolejny podjęła działanie oparte na spotkaniu, na dzieleniu wspólnej przestrzeni, krzyżowaniu się dróg przemieszczających się po wystawie osób, odnawianiu kontaktów lub nawiązywaniu nowych, przekierowują w ten sposób uwagę na wydarzenie, działanie, interakcję.
W roku 2008 autorka ostatecznie rozstała się z ideą dosłownej konsumpcji sztuki podczas performancu otwierającego wystawę Kolekcja niemożliwa w gdańskim Instytucie Sztuki Wyspa.
Radykalna destrukcja obiektów kuchennych była zakończeniem dziesięcioletniego projektu opartego na działaniach stołowych.
Aktualne nawiązanie wynika ze specyfiki miejsca jakim jest Galeria Refektarz.

Elżbieta Jabłońska - w latach 1990-1995 studiowała na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Od 1996 pracuje w Zakładzie Rysunku UMK w Toruniu. Brała udział w wielu wystawach zbiorowych i indywidualnych. W jej dorobku znajdują się działania długofalowe oparte na współpracy z instytucjami kultury i publicznością (www.nieuzytkisztuki.pl), projekty aktywizujące różne środowiska (Poręcz, Kijów, Ukraina, 2015) oraz próby kuratorskie (Powtarzam je by doścignąć, Muzeum Sztuki, Łódź, 2009). Twórczość Jabłońskiej wpisywana jest często w obręb sztuki feministycznej czy postfeministycznej, choć artystka unika tak jednoznacznego przypisania. Tworzy głównie instalacje, fotografie, performance oraz działania czasowo-przestrzenne. Wykorzystując i przekształcając popkulturowe stereotypy i klisze kobiecości prowadzi przepełnioną ironią grę z rolami społecznymi przypisanymi kobiecie, a jednocześnie – z mechanizmami instytucji sztuki. Poddaje też refleksji zaangażowanie społeczne artystów (cykl „Pomaganie”) oraz bada relacje semantyczne, niepokoi widza nieadekwatnością formy i treści językowego zapisu (neony). http://www.elajablonska.com

Wystawa czynna od 5 września 2020r. do 4 października 2020r.

Projekt zrealizowany dzięki dofinansowaniu Stowarzyszenie Autorów ZAiKS i wsparciu finansowemu Miasta Bydgoszczy.